‘Taalvaardig zijn geeft je leven meer inhoud’

In Nederland hebben 2,5 miljoen volwassen moeite met lezen, schrijven en/of rekenen. Eén op de negen ouders met schoolgaande kinderen heeft een lage taalvaardigheid. Dat dit ook hier in de gemeente speelt, weet René Lueks al jaren. Hij is binnen de bibliotheek aanspreekpunt voor laaggeletterdheid bij volwassenen.

Nijverdal - “We hebben hier in de gemeente natuurlijk de nodige vluchtelingen,” vertelt René. “Dat zijn zogenoemde NT2-ers. Mensen die Nederlands als tweede taal hebben. Van die mensen kun je verwachten dat de beheersing van de Nederlandse taal niet altijd optimaal is, maar het zijn wel de mensen die de weg naar ons weten te vinden en die zeer gemotiveerd zijn. Volwassenen die Nederlands wel als moedertaal hebben, NT1-ers, maar minder taalvaardig zijn, zien we hier veel minder.”

Waarom veranderen?

“En dat vind ik wel erg jammer. Voor een deel speelt schaamte hier een grote rol, maar voor een deel zien ze er ook niet de noodzaak van in. Ze hebben hun hele leven al zo gefunctioneerd, waarom zouden ze dat veranderen? Op zich een terechte vraag, maar ik ben er absoluut van overtuigd dat een betere taalvaardigheid, ik vind laaggeletterd zo’n vervelend woord, je leven verrijkt. Het vergroot je zelfredzaamheid, ook digitaal. Het is zo mooi om mensen hier weg te zien gaan, met een grote lach op hun gezicht, omdat ze iets nieuws geleerd hebben. Iets dat anderen misschien zonder nadenken doen, maar wat zij maar niet onder de knie kregen. Bij het taalpunt kwam een gepensioneerde bouwvakker. Hij was gestuurd door zijn vrouw, want hij had nu tijd genoeg om de kleinkinderen voor te lezen, als die over de vloer kwamen. Als een blij kind ging hij hier de deur uit. Zo mooi vond hij het dat hij zijn kleinkinderen voor kon lezen!”

De gemeente is nu van overheidswege verplicht met een actieplan te komen, dat moet resulteren in een taalakkoord, waar René in 2021 mee moet kunnen starten. “Wij allemaal. Het Taalpunt is een samenwerking met de Welle. Ik faciliteer de ruimte en de boeken, Yvonne Posthuma coördineert de vrijwilligers. Elke persoon krijgt zijn eigen taalcoach, die perfect gematcht wordt. Er moet een klik zijn, gedeelde interesses. Samen gaat zo’n stel dan bijvoorbeeld de krant of een boek lezen. Want daar ligt vaak het pijnpunt: lezen en schrijven.”

Om meer aandacht te vestigen op het vergroten van de taalvaardigheid zijn er bij ZINiN diverse activiteiten dit jaar. Zo zou Wim Daniëls zou donderdag een BreinReislezing komen geven, maar die kon helaas niet door gaan in verband met het Corona-virus.