‘Bijen zeggen mij niets, elkaar veel’

HELLENDOORN - Op het terrein van museum Erve Hofman staat een bijenstal, een iemenschoer, waar imker Willem van Coeverden zijn bijenvolken verzorgt. De honing die zij leveren slingert hij thuis. Vrijdagmiddag 12 juli van 14.00 tot 16.00 uur neemt de imker belangstellenden mee naar de wondere wereld van de bijen.

Willem vertelt dan hoe bijzonder bijen zijn. Hoe ze in het donker feilloos hun weg vinden en hoe ze met elkaar communiceren. “Bijen zeggen elkaar heel veel, maar mij eigenlijk niets”, zegt Willem. “Je kunt ze bestuderen, maar hoe meer je over bijen weet, des te minder je ervan begrijpt. Zo vergaat het mij in ieder geval.”

Willem heeft al ruim veertig jaar diverse bijenvolken. “Mijn opa was imker en toen hij er mee stopte, kon ik zijn kasten overnemen. Een collega had wel bijen voor me, dus zo ben ik begonnen. Ik ben lid geworden van Bijenhoudersvereniging Nijverdal-Hellendoorn en volgde een cursus in Enschede. Je moet namelijk goed weten wat je moet doen. Of beter nog: wat je vooral níét moet doen. En dan nog blijft het altijd een verrassing wat er gebeurt.”

De bijenstal, iemenschoer, bij museumboerderij Erve Hofman met onderin bijenkasten en bovenin een aantal bijenkorven.

Grote en kleine volken

De bijenpopulatie van Willem huist in zo’n veertien kasten, variërend van grote kasten waarin wel 30 tot 40 duizend bijen leven tot kleine kasten met maximaal een tiende van dat aantal. “En dat zijn dan vooral vrouwtjes, de werksters, met een paar honderd mannetjes, de darren. Elk volk heeft één koningin, die zo’n 1500 eitjes per dag legt. Uit de bevruchte eitjes komen de werksters, uit de onbevruchte eitjes de darren. Zij bevruchten de koningin tijdens zogenaamde bruidsvluchten, waarna de koningin haar hele leven (max vijf jaar) bevruchte eitjes kan leggen. Vanaf ongeveer augustus hebben de darren geen functie meer en worden tijdens de ‘darrenslacht’ de kast uitgejaagd of gedood.”

Willem is een onuitputtelijke bron van bijeninformatie. Zo vertelt hij dat er naast honingbijen nog wel 300 soorten wilde bijen zijn, waaronder 100 soorten zandbijen. “Als je er als specialist mee bezig bent, zie je duidelijk verschillen. Sommige bijen lijken op vliegen, net zoals er vliegen zijn die op wespen lijken. Het is allemaal heel fascinerend. Er is de laatste jaren weer veel meer belangstelling voor bijenhouden. Bijenhoudersvereniging Nijverdal-Hellendoorn houdt in het zomerseizoen vrijwel elke maand een open dag bij de bijenstal op de Jipkesbelt en daar is altijd veel belangstelling voor. Sommige mensen komen alleen een potje honing kopen, maar de meesten willen van alles weten over de bijen. En over honing. Hoe we bijvoorbeeld weten welke honing van welke bloemen is. Dat weten we niet altijd precies, maar we kunnen veel afleiden uit welke bloemen en bomen in bloei staan. Bijen zijn per vlucht namelijk heel ‘bloemvast’. Tijdens een vlucht vliegen ze van appelboom naar appelboom of van lindebloesem naar lindebloesem. Alleen als je een kast bijvoorbeeld op de hei hebt staan, kun je met grote zekerheid zeggen dat je heidehoning hebt. Bijen vliegen namelijk niet verder dan strikt noodzakelijk.”

Lezing

Wil je de lezing van Willem over de bijen bijwonen, meld je dan aan bij anki_veltien@hotmail.com. Vrijdagmiddag 12 juli vanaf 14.00 uur kom je dan alles te weten over de wondere wereld van de bijen. Kosten zijn 7,50 euro, inclusief koffie/thee en een kniepertie.