Volkssanatorium op de Eelerberg (2)

wo 20 mei, 16:18 Historie

HELLENDOORN - In de 19e eeuw was tuberculose - toen meestal ‘tbc’ of ‘borstlijden’ genoemd - een gevreesde ziekte die talloze levens eiste. Omdat in Duitsland en Zwitserland goede resultaten werden geboekt in speciale kuuroorden, ontstond ook in Nederland het idee om dergelijke instellingen op te richten.

De Vereeniging tot Oprichting en Exploitatie van Volkssanatoria voor borstlijders (opgericht in 1897) vond in de bossen van Hellendoorn een geschikte plek voor een sanatorium voor mensen met beginnende tbc, die geen behandeling konden betalen.

Eigen wereld

Het sanatorium was vanaf het begin opmerkelijk zelfvoorzienend. Er was een eigen drinkwatervoorziening, een eigen elektriciteitsnet en de keuken werkte met groenten en fruit uit de eigen tuin. Tijdens de Eerste Wereldoorlog kwamen daar een varkensstal en een slagerij bij, waardoor de instelling nog minder afhankelijk werd van leveranciers. Voor de middenstand in Hellendoorn was dat een teleurstelling; men had gehoopt veel producten te kunnen leveren. Toch bracht het sanatorium werkgelegenheid met zich mee en bood het patiënten uit de regio een kuuroord dicht bij huis.

Longaandoeningen

Na de Tweede Wereldoorlog veranderde de medische wereld snel. Er kwamen effectieve medicijnen tegen tbc beschikbaar, waardoor de oorspronkelijke functie van het sanatorium minder noodzakelijk werd. De instelling ontwikkelde zich tot een centrum voor de behandeling van uiteenlopende longaandoeningen. In 1952 werd zelfs een speciale longkliniek geopend, waar operaties konden worden uitgevoerd. Deze kliniek kreeg de naam van J.J. Homoet, de man die ooit aan de basis van het sanatorium had gestaan.

Psychogeriatrisch

Aan het einde van de jaren vijftig kwam tbc nog maar zelden voor. Er moest dus opnieuw worden nagedacht over de toekomst van het complex. De behoefte aan psychogeriatrische zorg bleek groot. In 1964 arriveerden de eerste zes oudere bewoners. De nieuwe afdeling kreeg de naam Krönnenzommer, geïnspireerd door een gedicht van Johanna van Buren. Vanaf dat moment groeide Krönnenzommer gestaag uit tot een moderne zorginstelling. Tegenwoordig is het een volledig uitgerust verpleeghuis voor mensen met dementie en voor patiënten met het syndroom van Korsakov.