Zoektocht levert bijzonder boek op

NIJVERDAL/NIJMEGEN - Het is soms vreemd hoe dingen samenkomen. Hoe het overlijden van je moeder een zoektocht in gang zet, waarbij je naast het antwoord op de vraag ‘waarom?’ informatie vindt over de oorlogservaringen van je opa.

“In theorie was ik op de hoogte van het oorlogsverleden van mijn opa”, vertelt Heidi Koren. Deze, van oorsprong Nijverdalse, auteur presenteerde onlangs haar nieuwe boek ‘Dat zijn wij zelf’. “Na het overlijden van mijn moeder kreeg ik een kist in mijn bezit met daarin allemaal documenten. Ook van het bestaan van die kist wist ik, maar we hebben er nooit over gesproken. De droge feiten kenden wij wel, dat opa vier jaar in een kamp heeft gezeten bijvoorbeeld, maar er werd nooit gesproken over wat dat met hem heeft gedaan, hoe het voor hem was na de oorlog thuis te komen en een gezin te beginnen. Uit de verhalen bleek overduidelijk hoe dol mijn moeder op haar vader was, maar ze vertelde nooit echt anekdotes. Zelf kon ik er met mijn opa niet over praten, want hij overleed toen ik twee was.”

is al mooi als ik door het boek maar één iemand kan bereiken

Bijzonder

Volkomen onverwacht overlijdt de moeder van Heidi in de zomer van 2023 en dat heeft een bijzondere uitwerking. “Vanaf het begin had ik een grote behoefte in het huis van mijn moeder te zijn”, vertelt Heidi verder. “Overal was ik aan het zoeken. Achteraf geef ik aan alles betekenissen en in mijn boek kon ik dat verwoorden; ik was aan het zoeken naar het antwoord op de vraag wanneer mijn moeder was begonnen met dood gaan. Niet dat ik mij dat op dat moment realiseerde, ik reageerde puur intuïtief. Toen ik de kist vond, wist ik dat die belangrijk voor mij zou zijn.”

Brieven

Twee weken na het overlijden schrijft Heidi een brief aan haar moeder. “Schrijven helpt mij denken en, zoals later bleek, ook met het verwerken van haar verlies. Die eerste brief las ik voor aan mijn partner, die ook schrijver is, en samen voelden we dat hier een mooie toon in zat. Ik vond het heel fijn mijn brieven zo te delen en voelde dat ik hiermee door kon gaan. Het hielp mij echt in mijn rouwproces. Ik had na drie jaar eindelijk een roman afgerond en er stonden twee maanden van redigeren en herschrijven op het programma, net in de periode dat ik die brieven begon te schrijven. Mijn roman bleef liggen en na twee maanden was de ruwe versie van dit boek klaar. Het hele verslag van mijn opa stond erin, want in de kist zat onder andere een uitgebreid verslag van zijn kampjaren. Wat hij had meegemaakt, hoe hij wist te overleven en hoe het met hem ging na de oorlog. Door het lezen van al die documenten en aantekeningen ben ik me gaan realiseren wat dit voor mijn moeder betekent moet hebben en het heeft mijn blik op haar veranderd. We waren het regelmatig niet met elkaar eens, wat voor enige verwijdering zorgde. Ik vind het vreselijk jammer dat ik hier nu niet meer met mijn moeder over kan praten.”

Uitgever

De ruwe versie stuurde Heidi naar een agent en al snel had ze een contract en contact met een uitgeverij. “Uitgeverij Hollands Diep en ik hebben nog een jaar aan het boek gewerkt. Er is wel het nodige aan veranderd, maar de basis is gelijk gebleven. De aantekeningen van opa komen wel aan de orde, maar zijn niet integraal overgenomen. In het boek doorlopen de lezer en ik een rouwproces van een jaar, waarin alle stadia aan de orde komen. Ook dat je verder kunt met je leven, na zo’n groot verlies. Ik heb wel even getwijfeld of ik wilde dat de hele wereld dit zou lezen. Het is namelijk heel persoonlijk, waardoor ik me toch kwetsbaar voel. Maar ik voel ook dat andere mensen hier iets mee kunnen. Het is al mooi als ik maar één iemand kan bereiken die naar aanleiding van dit boek zijn eigen familiegeschiedenis leert kennen en met ouders die nog leven gaat praten.”